Nípa FlowSaga

Ìdí tí mo fi kọ́ FlowSaga

Ìgbà àkọ́kọ́ tí mo lo àfikún Flow ti ẹlòmíràn, mo tẹjú mọ́ ọn fún ìṣẹ́jú mẹ́wàá gbáko. Kò yé mi. Kì í ṣe pé ó burẹ́wà. Mi ò mọ ohun tó ń ṣe rárá — orúkọ àwọn bọ́tìnnì kò yé mi, ètò ìtẹ̀léra kò ní ìtumọ̀, tí mo bá sì tẹ nǹkan kan, mi ò mọ ohun tó ṣẹlẹ̀.

Mo fún eyín pọ̀, mo sì là á kọjá lẹ́ẹ̀kan títí dé òpin. Kò yanjú ìṣòro kankan. Mo mọ ohun tí mo fẹ́. Àwòrán náà wà ní kedere nínú orí mi. Mi ò kàn lè mú un jáde ni.

Mo jókòó síwájú ojú-ìbòjú yẹn pẹ̀lú ìbànújẹ́ tó ń ga sókè nínú àyà mi. Kì í ṣe ìbínú sí irinṣẹ́ náà — ìbínú sí ara mi ni. Mo bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìrètí pé irinṣẹ́ kan máa mú mi dára sí i nínú iṣẹ́ yìí. Mo parí pẹ̀lú bí ẹni pé mo jẹ́ òmùgọ̀.

Nígbà tó yá, mo wá lóye nǹkan kan. Kì í ṣe ẹ̀bi mi.

Kí o tó lè mọ nǹkan kan ṣe dáadáa, ilẹ̀kùn kan wà. O gbọ́dọ̀ lè kà á, kí o sì fẹ́ lò ó, kí ìdánrawò tó lè bẹ̀rẹ̀ rárá.

Gbé ilẹ̀kùn náà ga jù, kò sì ní jẹ́ nǹkan kan bí ẹ̀bùn rẹ ṣe pọ̀ tó. Ìta ni wàá dúró sí. Gẹ̀ẹ́sì mi kò dára. Gẹ̀ẹ́sì nìkan ni àfikún yẹn wà, èyí tí kì í ṣe èdè mi, ojú-ìlò rẹ̀ sì díjú; mi ò lè kà á. Nítorí náà mo pinnu láti kọ́ tèmi. Èyí tí mo lè kà — ìwọ náà sì lè kà á. Ọjọ́ yẹn ni mo ṣe kọ́ FlowSaga.

Ibi tí orúkọ náà ti wá: Sága, òrìṣà ìtàn

Nínú ìtàn àròsọ àwọn ará Norse, ibì kan wà tí a ń pè ní Sökkvabekkr — «odò tó rì». Ìgbì tútù ń ṣàn kọjá nínú rẹ̀, wọn kì í sì í dúró láé. Odin máa ń lọ síbẹ̀ lójoojúmọ́.

Obìnrin kan ń dúró dè é. Ife wúrà méjì. Wọ́n ń mu. Wọ́n ń sọ̀rọ̀. Lójoojúmọ́, láìkùnà ọjọ́ kan. Kí ni wọ́n sọ? Kò sí ẹni tó kọ ọ́ sílẹ̀.

Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọdún lẹ́yìn náà, ẹnì kan kọ àwọn òrìṣà Norse sínú ìwé kan. Nínú rẹ̀ ni àkọsílẹ̀ àwọn òrìṣà obìnrin wà — mẹ́rìndínlógún. Ìkíní, ìyàwó Odin. Ìkejì, òun: Sága. Nípa rẹ̀, ìwé náà pa gbólóhùn kan ṣoṣo mọ́: ó ń gbé ní Sökkvabekkr, ibẹ̀ sì jẹ́ ibi ńlá.

Ohun tí orúkọ rẹ̀ túmọ̀ sí, àwọn ọ̀mọ̀wé ṣì ń jiyàn lé e lórí. Apá kan sọ pé rírí. Apá kejì sọ pé — ìtàn. Ó sọ̀rọ̀ lójoojúmọ́. Kò sí gbólóhùn kan tó kù.

Èrò tí a kò ṣe rí, tí a kò kọ sílẹ̀ rí, dà bí ẹni pé kò ṣẹlẹ̀ rí.

Saga túmọ̀ sí «ìtàn» ní èdè Norse àtijọ́. Flow ni Google Flow tí o ti ń ṣe fídíò — òun náà ni odò tí Sága ń gbé. Àmì wa jẹ́ ọkọ̀ ojú-omi gígùn bí èyí tó wà nínú ìtàn àròsọ: gbé ìgbòkun sókè, afẹ́fẹ́ sì wà lẹ́yìn rẹ; tí o kò bá nílò rẹ̀, ó máa ká sílẹ̀ bí aṣọ sínú àpò. S tó wà lórí ìgbòkun ni Saga.

Ọmọ màlúù mẹ́tàlélọ́gọ́rùn-ún

Agogo mẹ́ta ọ̀sán, òkùnkùn biribiri sì ti ṣú. Iceland nìyí, ní ẹgbẹ̀rún ọdún sẹ́yìn. Kò sí ọba. Kò sí ààfin. Kò sí ìlú. Iná kan nìkan, àti àwọn ènìyàn tó yí i ká. Ẹnì kan bẹ̀rẹ̀ sí sọ ìtàn: ìjà ìdílé, ẹjọ́ kan, ìpànìyàn.

Ní ọ̀rúndún yẹn, tí a bá ti sọ ìtàn kan tán, ó ti lọ nìyẹn. Sọ ọ́ lẹ́ẹ̀kan sí i ní ìgbà òtútù tó kàn, àwọn kúlẹ̀kúlẹ̀ á yí padà; ìran kan lẹ́yìn náà, ẹni tó ń sọ ọ́ á kú, wọ́n á sì sin ìtàn náà mọ́ ọn.

Àwọn ará Iceland kò gbà. Wọ́n pinnu láti kọ wọ́n sílẹ̀. Ṣùgbọ́n kò sí ìwé. Láti kọ̀wé, wàá pa ọmọ màlúù kan: bó awọ rẹ̀, ha á tín-ín-rín, kí o sì gbẹ ẹ́. Awọ kan, tí a ká sí méjì, máa ń fún ọ ní ojú-ìwé méjì péré. Ìwé àfọwọ́kọ tó tóbi jù ní Iceland ìgbà àárín, Flateyjarbók: ojú-ìwé igba ó lé mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n — ọmọ màlúù mẹ́tàlélọ́gọ́rùn-ún.

Lórí erékùṣù yìí, màlúù ìfúnwàrà kì í ṣe ọrọ̀ lásán. Òun ló ń pinnu bóyá àwọn ọmọ rẹ máa la ìgbà òtútù já. Ní àwọn ibòmíràn ní Yúróòpù, ní àwọn ọ̀rúndún kan náà, irú ìkọ̀wé olówó iyebíye bẹ́ẹ̀ ń lọ sí èdè Látìn: sí Bíbélì, àwọn ẹni mímọ́ àti ìtàn ìran ọba. Àwọn ará Iceland ná an sórí ọ̀rọ̀ tiwọn, àwọn ènìyàn tiwọn, àwọn ìtàn tiwọn.

Kì í ṣe láti ní ìtàn. Ṣùgbọ́n láti mú kí ó wà ní tòótọ́.

Ẹ má ṣe gbá a

Ọ̀rúndún kẹtàlá. Ará Iceland kan tí a ń pè ní Snorri Sturluson ṣàkíyèsí nǹkan tó bani lẹ́rù: àwọn akéwì ọ̀dọ́ kò lè ka àwọn ewì àtijọ́ mọ́. Iṣẹ́ ọnà tí a ti fi lé ìran sí ìran fún ọ̀pọ̀ ọ̀rúndún ti fẹ́ fọ́ lọ́wọ́ ìran rẹ̀.

Ó lè ti mí ìmí ẹ̀dùn nìkan kí ó sì fi sílẹ̀. Ohun tí ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń ṣe nìyẹn. Òun kò ṣe bẹ́ẹ̀. Ó jókòó, ó sì kọ ìwé kan. Kì í ṣe ewì. Ìwé ìtọ́sọ́nà: kí ni ọ̀rọ̀ yìí túmọ̀ sí, ibo ni àwòrán ọ̀rọ̀ yìí ti wá, báwo ni a ṣe ń lò ó. Fún àwọn tó ṣì fẹ́ kọ̀wé, ṣùgbọ́n tí wọn kò lè ka àwọn ewì náà.

Ohun tó kọ́ jẹ́ ilẹ̀kùn. Ó sì sọ ọ́ kalẹ̀.

Ọdún 1241. Ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kẹsàn-án. Òru. Àwọn ọkùnrin fipá wọ ilé rẹ̀. Ọ̀rọ̀ ìkẹyìn rẹ̀, mẹ́ta péré: Eigi skal höggva. Ẹ má ṣe gbá a.

Kò yè é. Ìwé náà yè é. Ó fẹ́rẹ̀ jẹ́ pé gbogbo ohun tí ayé mọ̀ nípa ìtàn àròsọ Norse ló wá láti inú ìwé yẹn. Títí kan àkọsílẹ̀ àwọn òrìṣà obìnrin. Títí kan ìlà kan ṣoṣo yẹn nípa Sága.

Ohun tí FlowSaga ń ṣe

Àsìkò tìrẹ ló kàn báyìí. Ṣíṣẹ̀dá ìtàn kò ná ọmọ màlúù mọ́. Tẹ ìlà díẹ̀, àwòrán kan á sì yọ, tí ó ń rìn.

Ṣùgbọ́n títẹ̀ kì í ṣe apá tó le rí. Ohun tó le ni kí o ní èrò tó dára láìsí ọ̀nà láti mú un ṣe kedere, láìsí ọ̀nà láti gbé ìgbésẹ̀ tó kàn. Nígbà tí o bá sì ṣe wọ́n níkẹyìn, o máa ṣí fódà «Downloads», orúkọ àwọn fáìlì sì jẹ́ rúdurùdu — o kò tilẹ̀ lè sọ èwo ni èwo.

FlowSaga ń sọ ilẹ̀kùn kalẹ̀, lẹ́yìn náà ó ń ṣe iṣẹ́ ìdìpọ̀ ìwé fúnra rẹ̀.

Ilẹ̀kùn tó ga jù ni èdè. Kì í ṣe ojú-ìlò tó le. Irinṣẹ́ náà kàn kò ní ọ̀rọ̀ tìrẹ ni. FlowSaga ń sọ èdè ojú-ìlò 91. Ní ẹgbẹ̀rún ọdún sẹ́yìn, Yúróòpù ya ìkọ̀wé sọ́tọ̀ fún èdè Látìn; àwọn ará Iceland lo ọ̀rọ̀ tí wọ́n ń sọ ní tòótọ́ láti kọ ìtàn tiwọn. Ẹ̀gbẹ́ àwọn ará Iceland ni a wà.

Ilẹ̀kùn kejì ni àkókò. Ìṣẹ́jú-àáyá ọgbọ̀n — òṣùwọ̀n tí mo fi ń díwọ̀n rẹ̀ nìyẹn: ṣí i, láàrin ìṣẹ́jú-àáyá ọgbọ̀n o gbọ́dọ̀ mọ bí o ṣe máa bẹ̀rẹ̀. Lẹ́yìn náà, ọ̀pọ̀lọpọ̀ èrò wọlé lẹ́ẹ̀kan náà, a ṣẹ̀dá wọn lọ́kọ̀ọ̀kan, a sì fi ọ̀kọ̀ọ̀kan pamọ́ ní mímọ́ pẹ̀lú àkọlé tí o fún un, sínú fódà tí o yàn. Díẹ̀díẹ̀, fódà yẹn á di ìwé tìrẹ.